Şu Anda Okuyorsunuz
FODMAP Diyeti Nedir?

FODMAP Diyeti Nedir?

Besinler, sindirim sistemine etki eden temel bileşenlerdir. Günlük beslenme düzeninde yer alan bazı besinler kısıtlanarak; gaz, şişkinlik, ishal ve kabızlık gibi sindirim sistemi rahatsızlıkları en aza indirgenebilir, İBS semptomları ilaç almadan yönetilebilir ve yaşam kalitesi artırılabilir.

Bunun için önerilen beslenme modellerinden biri de düşük FODMAP Diyeti’dir.

FODMAP Nedir?

FODMAP; (F)ermente edilebilir (O)ligosakkaritler, (D)isakkaritler, (M)onosakkaritler ve ((A)nd) (P)olyollerin diyette kısıtlanması şeklinde açıklanabilir.

Oligosakkaritler: Buğday, çavdar gibi tahıllar; soğan, sarımsak, pırasa gibi sebzeler (fruktanlar) ve kurubaklagillerdir (galaktanlar).

Disakkaritler: Süt ve süt ürünleridir.

Monosakkaritler: İncir, mango gibi meyveler. Bal ve agave gibi tatlandırıcılardır.

Polyoller: Sorbitol, mannitol, ksilitol gibi şeker alkolleridir.

Düşük FODMAP Diyeti’nin Crohn hastalığı, ülseratif kolit, çölyak tanısı konmayan gluten duyarlılığı, divertikül, fonksiyonel dispepsi, kolik ve çocuklardaki abdominal ağrılar üzerine yararlı etkileri bulunduğuna dair de çeşitli kaynaklarda kanıtlar yer almaktadır.

FODMAP Besin Listesi

Aşağıda yer alan tobloda besin gruplarına göre Yüksek FODMAP ve Düşük FODMAP içeren besinlere daha kapsamlı olarak yer verilmiştir;

Yemek GrubuYüksek FODMAP içeren

Kaçınılması gereken besinler

Düşük FODMAP içeren

Tüketilebilecek Besinler

TahıllarBuğday, Kepek, çavdar ve arpa içeren besinler; ekmek, makarna, kek, hamur işi, erişte, kuskus, müsliKarabuğday, kinoa, pirinç ve mısır gibi gluten içermeyen tahıllar
MeyvelerOlgun muz, elma, avokado, kiraz, incir, armut, karpuz, greyfurt, şeftali, nektarin, erik, kayısı, trabzon hurması, nar, mango. Kuru erik, kuru hurma ve kuru üzüm gibi kuru meyveler.Olgunlaşmamış muz, üzüm, kavun, portakal, mandalina, ananas, kivi, limon,  çilek, böğütlen ve yabanmersini türevi meyveler
SebzelerSarımsak, soğan, pırasa, kuşkonmaz, enginar, bakla, barbunya,  pancar, karnabahar, lahana, bezelye, mantar, turşularBiber, salatalık, domates, marul, biber, mısır, havuç, brokoli, patates, kabak, bamya, ıspanak, kereviz, yeşil fasulye, patlıcan, kara lahana, balkabağı, yer elması
Etler & ProteinlerKurufasülye, nohut, mercimek gibi kurubaklagiller. Sucuk, sosis gibi fermente et ürünleriYumurta, balık, tavuk, hindi, sığır ve kuzu eti
Süt ürünleriSüt, ayran, kefir, yoğurt, yumuşar peynirler, dondurma ve kremaLaktozsuz süt ürünleri. Mozzarella, parmesan… Gibi sert peynirler
Süt olmayan alternatiflerSoya ürünleri ve hindistan cevizi kremasıBadem, pirinç ve yulaf sütü
İçeceklerYüksek FODMAP içeren meyvelerden (elma, greyfurt) yapılan meyve suları, yüksek fruktozlu mısır şurubu içeren içecekler, bira, rezene, papatyaTüketilecek meyve ve sebzelerin (portakal, havuç) suları, kahve, bitki çayları( yeşil ve beyaz çay, nane çayı), su, şarap (1 bardak ile sınırlı)
Çeşni, baharat ve tatlandırıcılarYüksek fruktozlu mısır şurubu, agave, bal, reçel, jole, humus ve Yüksek FODMAP içeren besinlerle yapılan soslar.Balzemik sirke ve elma sirkesi, soya sosu, mayonez, hardal, şeker, tuz, karabiber ve çoğu baharat
Yağlar & Yağlı tohumlarAntep fıstığı, kajuAyçiçek yağı, zeytinyağı, fındık ve kanola yağları. Yer fıstığı, fındık, ceviz, badem, fıstık ezmesi, zeytin

 

Düşük FODMAP Diyeti

Düşük FODMAP Diyeti 3 aşamadan oluşur; kısıtlama, yeniden giriş ve kişiselleştirme.

Kısıtlama: Yemek gruplarına göre Yüksek FODMAP içeren besinlerden uzak durulmalı. Bu kısıtlama 3-8 hafta sürdürülmeli. Sindirim sistemi şikayetleri ortadan kalktığında 2. aşamaya geçilebilir. 8 hafta sonrasında şikayetler hala devam ediliyorsa tahlil yaptırılıp sonuç yeniden değerlendirilmelidir.

Yeniden giriş: Kısıtlanan besinler uygun pişirme teknikleriyle uzman diyetisyen eşliğinde sistematik olarak yeniden tüketilmeye başlanmalı. Bu aşamada belirli besin/besin grupları 3 gün arayla tek tek takip edilerek beslenmeye dahil edilir. Bazı besinlere ekstra duyarlılık fark edilebilir. Eğer besin şikayet oluşturuyorsa elemine edilir.

Kişiselleştirme: 2. aşamada sindirim sistemi için zararlı olarak belirlenen besinler beslenme düzeninden çıkarılarak kişiye özel fodmap diyeti uygulanmaya başlanır.

Bu yazı Uzman Diyetisyen Şimal Deniz tarafından hazırlanmıştır.

Daha ayrıntılı bilgi için Beslenme ve Diyet Bölümü ile iletişime geçebilirsiniz.

Summary
FODMAP Diyeti
Article Name
FODMAP Diyeti
Description
FODMAP Diyeti Nedir? Medamerikan Tıp Merkezi Uzman Diyetisyeni Şimal Deniz, FODMAP Diyeti ve besin listesi ile ilgili her şeyi saglikguncem.com'a yazdı!
Author
Publisher Name
MedAmerikan Tıp Merkezi
Nasıl Hissediyorsun?
Endişe Verici
11
Harika
13
Meraklı
12

© Sağlık Güncem - 2021

Yukarı Kaydır